Χριστούγεννα 2011 - οι πιο τρυφερές διακοπές μας

Ισορροπήσαμε. Όσοι διαβάζετε αυτό το blog τα τελευταία 3 χρόνια, έχετε μοιραστεί μαζί μου τις αλλαγές στη ζωή μου. Το 2011 ήταν μια χρονιά προσαρμογής όλων μας, σε ότι είχε συμβεί το 2009 και το 2010.

Αυτές οι γιορτές έφτασαν, με δέντρο στολισμένο από το Νοέμβριο που είχε έρθει η κόρη μου Αθήνα, κι εμένα να ξεκαθαρίζω τα πάντα από τον Σεπτέμβριο, παράλληλα με όλες τις άλλες δουλειές. Εννοώ ξεκαθάρισμα. Από την αποθήκη μέχρι το τελευταίο συρτάρι. Αξιολόγηση των εργαλείων, σκευών στην κουζίνα, αλλαγή θέσεων και οργάνωσης, σε όλο το σπίτι. Όλα άλλαζαν θέσεις μέχρι να βρεθεί η κατάλληλη. Και το ένα έπαιρνε τη θέση του άλλου και κάποιο βρισκόταν έξω από την πόρτα. Κι εγω δυσκολευόμουν να βρω θέση για όλα. Μέσα κι έξω από το σπίτι.

Έχει κλείσει ένας μεγάλος κύκλος για μένα και ψάχνω να βρω χώρο για να γεννηθούν οι επόμενοι. Δεν είναι το καλύτερό μου. Εχω συνηθίσει περισσότερο να κρατάω παρά να πετάω. Οριακά πρόλαβα με τη βοήθεια όλων να μπει μια τάξη στο σπίτι, πριν έρθει η νέα χρονιά. Την κούρασή μου, δεν νομίζω πως μπορώ να περιγράψω. Τελείωσα όλες τις εκρεμμότητες εξωτερικών και εσωτερικών εργασιών στη λίστα, μαγείρεψα όσο περισσότερο μπορούσα για τα παιδιά και την οικογένειά μου (ευτυχώς η αδελφή μου ανέλαβε τα περισσότερα κύρια τραπέζια) και έκανα μόνο δύο τραπέζια σπίτι μου. Το σταθερό, της παραμονής Πρωτοχρονιάς και ένα ακόμα των Φώτων.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς άρχισα να μαγειρεύω στις 12πμ και βγήκα από την κουζίνα στις 9.30μμ, έχοντας αδειάσει τους πάγκους για το σερβίρισμα. Δεν είχα προλάβει να ετοιμάσω τίποτα τις προηγούμενες ημέρες, παρά μόνο το μίγμα της τερίν. Πέρασα τόσο όμορφα με την Αννα ψωνίζοντας στο σμ (9.30-11.30πμ, την παραμονή που δεν το κάνω ποτέ) και κάνοντας τις ετοιμασίες, που αποφάσισα να μην έχω καμμία αγωνία χρόνου. Είχα υποσχεθεί στα παιδιά πως δεν θα τα αγχώσω και δεν θα ζητάω συνέχεια δουλειές. Και το έκανα.

Με τη σειρά που ασχολήθηκα μαζί τους, έκανα τα ακόλουθα πιάτα:

• Ψωμί με καρύδια, δεντρολίβανο και σκόρδο (νέα συνταγή, ρολά ενωμένα σε κουλούρα)
• Βασιλόπιτα, gingerbread (νέα συνταγή, δεν νομίζω πως θα την βγάλω ακόμα, θέλει βελτίωση)
• Κύκνοι σου για επιδόρπιο
• Πατάτες ψητές και μετά γεμιστές με τυριά, για συνοδευτικό (απλή και αγαπημένη στα παιδιά)
• Καρότα γλασαρισμένα με κίμινο
• Λαχανάκια με μπέϊκον, κάστανα και γλυκό κρασί
• Τερίν γέμισης με ξερά φρούτα και κάστανα και δεμένη σάλτσα (έψησα και 2η φόρμα για τις επόμενες μέρες, έγινε τέλεια ακόμα μια χρονιά)
• Γαλοπούλα, θεωρητικά ψητή, αλλά ουσιαστικά βραστή σε μαντεμένια κατσαρόλα στο μάτι της κουζίνας. Δεν με έπαιρνε ο χρόνος του φούρνου και την ξεκίνησα στην κατσαρόλα με σκοπό να την βάλω σαν γάστρα στο φούρνο αργότερα. Στο 1, σε 2 ώρες είχε γίνει λουκούμι και μοσχοβόλαγε πορτοκάλι (η μόνη γέμιση στην κοιλιά της). Την ξεκοκάλισα, έδεσα τη σάλτσα, σερβίρισα σε πιατέλα, περιέχυσα με τη σάλτσα και την άφησα στο θερμοθάλαμο. Κανείς δεν κατάλαβε πως δεν ήταν ψητή! (Κατεψυγμένη, γαλλική, 3600γρ, 10ευρώ)
• Ραντίτσιο με χαλούμι ψητό και κέτσαπ πατζαριού (χαλούμι και κέτσαπ πατζαριού, εξαιρετικός συνδυασμός)
• Σίκορε με χουρμάδες, μπλέ τυρί, καρύδια και βινεγκρέτ κρεμμυδιού

Τα τελευταία ορεκτικά στήθηκαν στο πιάτο ενώ είχαμε μαζευτεί. Ευτυχώς, η Αννα ερχόταν στις κρίσιμες ώρες και ελευθέρωνε την κουζίνα ή έκανε τις δύσκολες δουλειές της ανατομίας της γαλοπούλας ή τις εύκολες, να μένουν οι πάγκοι σχετικά άδειοι, τακτοποιώντας ή τις όμορφες, να στρώσει το τραπέζι και να στολίσει τα φρεσκογυαλισμένα ασημικά.

Των Φώτων έκανα το πρώτο τραπέζι της χρονιάς. Ποδαρικό έκανε ένα νιόπαντρο ζευγάρι, φίλοι από την Κρήτη, ο Γιάννης και η Αργυρώ για τους οποίους είχα κάνει τα κυκνάκια σου. Το μενού ήταν:

• καλωσόρισμα ρακή και μπουκιές ψωμιού με τουρσί κόκκινης πιπεριάς με τόνο
• ψητό τυρί (camembert) τυλιγμένο με προσούτο, αρωματισμένο με δενδρολίβανο και ξύσμα λεμονιού - σερβιρισμένο με ψωμί, καβουρντισμένα καρύδια, ξερά φρούτα ψιλοκομμένα, κρεμμυδάκι τουρσί και φέτες αγγουριού τουρσί
• σπιτικά ραβιόλια με ανθότυρο και πεκορίνο Αμφιλοχείας με σάλτσα ντομάτας
• tagliata -κόντρα σπαλομπριζόλα χωρίς κόκκαλο- με ρόκα, ντοματάκια και ραπανάκια
• fondant σοκολάτας με χτυπημένη κρέμα και κόκκινα φραγκοστάφυλα

Μου άρεσε πολύ αυτό το μενού, ελπίζω να άρεσε πολύ και στους φίλους που το γεύτηκαν. Η αλήθεια είναι πως συγχαρητήρια δεν πήρα για τη μαγειρική μου αλλά για τα παιδιά μου. Κερδίζουν τις εντυπώσεις :)

Στα εξαιρετικά πιάτα που ετοιμάσαμε αυτές τις μέρες ήταν:

• αγριογούρουνο (από τα βουνά της ορεινής Κορινθίας) μαριναρισμένο σε κόκκινο κρασί και μαγειρεμένο σε χυμό πορτοκαλιού με μανιτάρια και κάστανα, από την αδελφή μου. Το φάγαμε με πατάτες ψητές τα Χριστούγεννα
• το περίσσευμα σερβιρίστηκε μαζί με σπιτικά φρέσκα λαζάνια, περιχυμένα με beurre noisette και φασκόμηλο, τη δεύτερη μέρα Χριστουγέννων και ήταν ό,τι ωραιότερο έχω φάει τα τελευταία χρόνια!
• ζυγούρι φρικασέ - πεντανόστιμη προβατίνα, μαγειρεμένη έτσι ώστε να φύγουν τα λίπη. Εδεσα τη σάλτσα και αυγόκοψα και περίμενα με περηφάνεια να ταϊσω την οικογένεια, όμως τα μαρούλια έβγαλαν κι άλλα ζουμιά (ενω πίστευα πως τα είχα σουρώσει) και την νέρωσαν. Την έφαγαν με κουτάλια της σούπας, πεντανόστιμη πια σούπα προβατίνα φρικασέ!
• σπιτικά τζόλια, με κυβάκια ξαναζεσταμένης τερίν, πεντανόστιμο πιάτο
• τα κόκκαλα της ψητής/βραστής γαλοπούλας έγιναν νοστιμότατη σούπα με κριθαράκι
• σε μια στιγμή απλής πολυτέλειας, γαριδούλες με μαγιονέζα, κέτσαπ πατζαριού, λεμόνι, άνιθο, σερβιρισμένες σε κυπελάκια από φρέσκες καρδιές μαρουλιού
• σε μια στιγμή που τα αγόρια είχαν πιεί περισσότερο από όσο άντεχαν, έφαγαν μια λεπτή ομελέτα αυγού (το αυγό βοηθά τον μεταβολισμό του αλκοόλ της επόμενης μέρας) με ρύζι basmati, αρωματισμένο με κουρκουμά, άνιθο και φρέσκα κρεμμυδάκια. Απλό φαγάκι και κομψό.
• σε μια στιγμή που τα κορίτσια ψιλοκουβέντιαζαν μετά από βόλτα στο κρύο, μπαστουνάκια πορτοκαλιού confit έκαναν βουτιές σε λυωμένη μαύρη και ασπρη σοκολάτα και κρατούσαν τη συζήτηση ζωντανή.

Δεν θυμάμαι τι άλλο μαγείρεψα. Μελομακάρονα, κουραμπιέδες και μπισκότα δεν έκανα φέτος. Ηθελα όλοι να νιώσουν σημαντικοί, να μην μείνουν μόνοι. Όλοι να μπουν στο γιορτινό πρόγραμμα των εκδηλώσεων. Κάναμε βόλτες, μακρινές και κοντινές, μιλήσαμε, παίξαμε, φάγαμε παρέα, ανάψαμε το τζάκι, κοιμηθήκαμε στον καναπέ. Δώρα δεν αγόρασα. Εδωσα σε όλους μικρές λιχουδιές από ό,τι έφτιαχνα. Μαρμελάδα πορτοκάλι, κυβάκια ζαχαρωμένης φλούδας πορτοκαλιού σε λικέρ ανθών νερατζιάς, μπαστουνάκια πορτοκαλιού τυλιγμένα σε μαύρη σοκολάτα, ιταλικά biscotti. Τα φαγητά μου ήταν τα δώρα μου, στην οικογένειά μου και στους φίλους μου. 

Φέτος η αγαπημένη μου φράση ήταν "Και τώρα να σας σερβίρω τα δώρα μου". Γιατί πιστεύω πως μεγαλύτερο δώρο από ένα καλομαγειρεμένο φαγητό, σερβιρισμένο με αγάπη, δεν υπάρχει. Ευτυχώς που ο μπαμπάς των παιδιών πιστεύει άλλα και η Αννα απέκτησε το raspberry στηθοσκόπειό της και ο Αγγελος ένα μάλλινο επίσημο κοστούμι.

Στις καλύτερες στιγμές που δημιουργήσαμε, γράφω για να θυμάμαι:

• τα παιδιά αγόρασαν ένα παζλ και το έφτιαχναν ώρες οι δυό τους, ακόμα και παρέα με τον παππού τους
• πήγαν βόλτα στην Ακρόπολη, στο Θησείο και στην Ερμού, χαλαρή χωρίς βιασύνες, τα δυό τους με τον μπαμπά τους
• πήγαμε στη Βαρβάκειο με τον μπαμπά μου, για να πάρουμε κρέας και μπαχαρικά στην Ευρυπίδου. Εβρεχε και η Αθήνα ήταν ρομαντική. Η Αννα έβγαζε φωτογραφίες την Ακρόπολη και τον σαλεπιτζή. Πήραμε σαλέπι καυτό και χαζεύαμε τις πραμάτειες της οδού Αθηνάς.
• πήραμε ζαχαρωτά ginger στο Μπαχάρ και ήταν η απόλυτη λιχουδιά αυτών των γιορτών. Ο ένας τάϊζε τον άλλο με πονηρό χαμόγελο. Μέχρι ο παππούς έτρωγε και η Αννα πήρε μαζί της στα Ιωάννινα όσα περίσσεψαν
• η Αννα και ο μπαμπάς μου ψιλόκοψαν τα υλικά της τερίν παρέα και καθάρισαν τα κάστανα, κι εγώ σιδέρωνα. Όλα ήταν τόσο ήρεμα.
• η Άννα ξεκαθάρισε τη ντουλάπα της και μέσα από ένα κουτί με κουκλόπανα βρήκε και έραψε μια κόκκινη υφασμάτινη καρδούλα-στολίδι για το δέντρο. Ξαφνικά βρεθήκαμε να έχουμε ανοίξει το συρτάρι με τα ραπτικά μου και να ταξινομούμε τα κουμπιά. "Αννα, έχω το φρικασέ να φτιάξω". "Τώρα μαμά παίζουμε, μετά το φρικασέ".
• το βάζο με τα biscotti στην κουζίνα ανοιγόκλεινε και άδειαζε σταθερά, μέχρι που ένα βράδυ το είδα να εξαφανίζεται στα υπνοδωμάτια
• διαβάσαμε ξανά παραμύθια. Εγώ της διάβασα δύο παραδοσιακά ρώσικα κι εκείνη μου διάβασε δύο παραδοσιακά της Μικράς Ασίας, το απόγευμα της Πρωτοχρονιάς.
• είδαμε την Πολυάννα στην τηλεόραση, με τα παιδιά καθισμένα κοντά μου, όπως όταν ήταν μικρά.
• καλωσόρισα την ενήλικη κόρη μου, σαν μια γυναίκα πια με ευθύνες νοικοκυριού που ξέρει τι σημαίνει να ζεις με περιορισμένο προϋπολογισμό, να πρέπει να φροντίζεις το φαγητό σου, τα ρούχα και το σπίτι σου παράλληλα με την εργασία σου. Η κατανόηση απέναντι στις ατελείωτες δουλειές μου, όταν ήρθε (το σπίτι ήταν ανάστατο ακόμα) ήταν βάλσαμο για μένα. Το πρώτο που μου είπε ήταν "Μαμά, τι καλά! Για τις επόμενες μέρες κάποιος θα φροντίζει για το φαγητό μου!"

Είχα τ'αυτιά μου ανοιχτά να ακούω όταν δεν λένε πολλά. "Ελα να κάτσουμε μαμά", λέει η Άννα. "Εχω δουλειά τώρα"λέω εγώ. Την βλέπω να κάθεται στο σαλόνι σιωπηλή και να κοιτά όσα είναι δικά της, μέρος των αναμνήσεων της, ο χώρος που μεγάλωσε και τώρα είναι χώρος επίσκεψης για εκείνη. Παράτησα αμέσως ό,τι είχα να κάνω και κάθησα μαζί της. Οι στιγμές έρχονται αθόρυβα, χωρίς μεγάφωνα. Και γίνονται όμορφες, αν τους δώσεις σημασία και μπορέσεις να μοιραστείς.

Το ίδιο σκεφτόμουν, όταν άκουγα από το ραδιόφωνο αναμετάδοση της όπερας Χάνσελ και Γκρέτελ από την Metropolitan Opera της Νέας Υόρκης, ενώ έγραφα στον υπολογιστή. Ηταν η σκηνή που είχαν νικήσει την μάγισσα και πανηγύριζαν όλα τα όργανα σε μια μελωδία που σε ανέβαζε σκάλες στον ουρανό, με απίστευτη ενέργεια. Η προσοχή μου ήταν στραμένη σ'αυτό που έγραφα. Την σκάλα την είχα νοιώσει αλλά έπρεπε να της δώσω την προσοχή μου για να μπορέσω να πετάξω σ'αυτό το κύμα θριάμβου, όσο ήταν ακόμα εκεί. Ετσι είναι η ζωή. Κυλά δίπλα σου και πρέπει να ζεις συνειδητά για να βλέπεις τις στιγμές που μπορούν να γίνουν όμορφες και να γεμίσουν την καρδιά τη δική σου και όσων αγαπάς. Αλλιώς χάνονται.

Τώρα που μπήκαμε πάλι στα γνωστά μας μονοπάτια, μπόρεσα να χαρώ αυτό που με πολύ κόπο προσπαθούσα να δημιουργήσω από τον Σεπτέμβριο. Το σπίτι είναι ήρεμο, τακτοποιημένο, καθαρό, με αγκαλιάζει με μια θαλπωρή που είχα καιρό να νοιώσω. Δεν θέλω να ξεστολίσω το δέντρο. Είμαι το μόνο σπίτι που έχει ακόμα λαμπάκια αναμμένα; είμαι η μόνη που αγγίζει ακόμα με στοργή τα στολίδια στο δέντρο; Θέλω να παρατείνω όσο μπορώ τη γλύκα αυτών των διακοπών. Όλοι μας έχουμε μπει, με μισή καρδιά, στις εργασίες μας. Η Αννα μέχρι χθες μου έλεγε πως δεν μπορεί ακόμα να προσαρμοστεί στο σπίτι της. Ο Αγγελος ξενύχτησε για να παραδώσει εργασία στη σχολή του κι όταν τον ρώτησε ένας φίλος μας, γιατί δεν την έκανε στις διακοπές, απάντησε χαμογελώντας "Είχε προτεραιότητα η οικογένεια. Ηταν εδώ το Αννάκι."

Μπορείτε να φανταστείτε πόσο τρυφερά χαμογελάω. Δεν λέω πως λύσαμε τα θέματά μας. Λέω απλά πως είμαστε χαρούμενοι για όσα μοιραζόμαστε σ'αυτή τη ζωή.

Let's keep the Christmas spirit alive in our hearts.